Digitale democratie laat bewoners beslissen

Datum 16-11-2018

Een nieuwe fietstunnel in de wijk? Extra parkeerplekken of juist minder? Met digitale tools laat je bewoners meebeslissen over wat er gebeurt in hun wijk. Hoe je daar een succes van maakt, hoor je in de workshop ‘De (on)macht van de digitale democratie’.

Digitale democratie is één van de thema’s van de Dag van de Lokale Democratie. In de workshop gaan de deelnemers met experts en met elkaar in gesprek aan de hand van een aantal stellingen. Margot van der Linden, projectleider van de Proeftuin Digitale Democratie, leidt dat gesprek: “Digitale tools kunnen heel effectief zijn om mensen mee te laten praten in de democratie. Maar er is ook een schaduwzijde: ze leiden zowel tot macht als onmacht. Als het lukt om ze succesvol in te zetten, heb je een enorm bereik en leg je een deel van de macht bij de inwoners. Aan de andere kant bereik je sommige groepen, zoals ouderen, minder goed. En hoe zorg je ervoor dat mensen zich geroepen voelen om de tools te gebruiken? Maak je gebruik van open source software of niet? En hoe regel je authenticatie, zodat je weet wie er stemt? 
In de workshop praten we met elkaar over deze en andere dilemma’s.”

Nut en noodzaak van digitale democratie

Betrokken bewoners willen meer directe invloed op de besluitvorming. En gemeenten zoeken juist naar manieren om meer mensen bij de democratie te betrekken. Nieuwe online tools kunnen dan de oplossing zijn. “Digitale tools vullen de traditionele inspraakavonden goed aan. Je bereikt er andere doelgroepen mee. Bijvoorbeeld jongeren en mensen met kleine kinderen die ’s avonds niet zo gemakkelijk de deur uit gaan.” 
Anders dan bij de traditionele democratie, waar inwoners één keer per vier jaar naar de stembus gaan om hun vertegenwoordigers te kiezen, praten zij in een digitale democratie op veel meer momenten en via andere kanalen mee. “Kritische burgers ventileren hun mening vaak al via Facebook of Twitter. Maar in de digitale democratie zijn effectievere manieren om mensen vanuit huis te laten meepraten, zoals de online platformen waar we in de proeftuin ervaring mee opdoen.” 

Proeftuin Digitale Democratie

“Wie de workshop bezoekt, raakt thuis in de mogelijkheden van digitale tools en kan na afloop weloverwogen aan de slag met oog voor de voor- en nadelen ervan”, licht Margot toe. Digitale participatietools onderzoeken en testen gebeurt al volop in de Proeftuin Digitale Democratie, dat BZK samen met ICTU faciliteert. Vijftien gemeenten doen daarin mee en leren van elkaars ervaringen. Stadsdeel West van de gemeente Amsterdam maakt bijvoorbeeld gebruik van de digitale participatietool De Stem van West. En de gemeente Groningen wil in een groot pilotproject met een andere digitale tool, Consul, zienswijzen voor de komende vier jaar ophalen bij bewoners tijdens de Week van de Democratie.

Enthousiast geworden na de workshop? Begin 2019 start een nieuwe ronde van de proeftuin; meedoen is nog steeds mogelijk.